استیو رایش؛ آهنگساز پیشگام موسیقی مینیمال (Steve Reich)

استیو رایش (Steve Reich) با نام کامل استیون مایکل رایش، آهنگساز آمریکایی و یکی از مهم‌ترین چهره‌های موسیقی مینیمال معاصر است. او ۳ اکتبر ۱۹۳۶ در نیویورک متولد شد و از اواسط دهه ۱۹۶۰ با رویکردی نوآورانه، مسیر موسیقی معاصر را تغییر داد. رایش بیشتر به‌خاطر استفاده از الگوهای تکرارشونده، تغییرات تدریجی ریتم و هارمونی، کانن و تکنیک «فازبندی» (Phasing) شناخته می‌شود. در این روش، الگوهای موسیقایی مشابه به‌تدریج از هم فاصله می‌گیرند و ترکیب‌های صوتی تازه‌ای ایجاد می‌کنند. رایش معتقد بود فرایند شکل‌گیری موسیقی باید برای شنونده قابل درک و شنیدنی باشد. زندگی و تحصیلات رایش در خانواده‌ای یهودی در نیویورک به دنیا آمد. والدینش زمانی که او یک‌ساله بود از هم جدا شدند و دوران کودکی‌اش میان نیویورک و کالیفرنیا گذشت. او در نوجوانی به‌طور جدی به موسیقی روی آورد و در کنار پیانو، برای علاقه‌اش به جَز به یادگیری سازهای کوبه‌ای نیز پرداخت. او در سال ۱۹۵۷ از دانشگاه کرنل با مدرک فلسفه فارغ‌التحصیل شد و پایان‌نامه‌اش را درباره فلسفه لودویگ ویتگنشتاین نوشت. سپس آهنگسازی را نزد استادانی مانند ویلیام برگسما، وینسنت پرسیچتی، لوچانو بریو و داریوش میو آموخت. آغاز فعالیت حرفه‌ای رایش در دهه ۱۹۶۰ به آزمایش با نوارهای صوتی و الگوهای تکرارشونده پرداخت. آثاری مانند It's Gonna Rain (۱۹۶۵) و Come Out (۱۹۶۶) از نخستین نمونه‌های مهم استفاده او از نوار ضبط‌شده و فازبندی هستند. در Piano Phase (۱۹۶۷) این ایده را از نوار ضبط‌شده به اجرای زنده منتقل کرد. دو نوازنده یک الگوی مشابه را اجرا می‌کنند، اما یکی اندکی سرعت خود را تغییر می‌دهد و به‌تدریج الگوها از حالت هم‌زمان خارج می‌شوند. نتیجه، شکل‌گیری ریتم‌ها و الگوهای صوتی تازه از یک ماده موسیقایی ساده است. اثر Clapping Music (۱۹۷۲) نیز نمونه‌ای ساده و شناخته‌شده از این رویکرد است که تنها با کف‌زدن دو نوازنده اجرا می‌شود. دهه ۱۹۷۰؛ تثبیت موسیقی مینیمال در دهه ۱۹۷۰، رایش زبان موسیقایی خود را گسترش داد. سفر او به غنا و مطالعه موسیقی چندریتمی مردم اِوِه تأثیر مهمی بر آثارش گذاشت و زمینه‌ساز شکل‌گیری Drumming شد. در همین دوره، او گروه Steve Reich and Musicians را تشکیل داد؛ گروهی که برای سال‌ها مهم‌ترین اجراکننده آثار او بود. مهم‌ترین اثر این دوره، Music for 18 Musicians (۱۹۷۴–۱۹۷۶) است؛ اثری که امروزه یکی از نقاط عطف موسیقی مینیمال محسوب می‌شود. رایش در این اثر از الگوهای تکرارشونده، تغییرات تدریجی هارمونی و ریتم و ساختارهای چرخه‌ای استفاده کرد. رایش همچنین در این دوره از موسیقی آفریقایی و گاملان بالی تأثیر گرفت و به تدریج استفاده از صدای انسان و متون مذهبی در آثارش افزایش یافت. دهه ۱۹۸۰؛ تاریخ، هویت و موسیقی یهودی در دهه ۱۹۸۰، آثار رایش حال‌وهوایی تاریخی‌تر و شخصی‌تر پیدا کردند. Tehillim (۱۹۸۱) نخستین اثر مهم او بود که به‌طور مستقیم از میراث یهودی‌اش بهره گرفت. یکی از برجسته‌ترین آثار او، Different Trains (۱۹۸۸)، برای کوارتت زهی و نوار ضبط‌شده است. رایش در این اثر خاطرات سفرهای دوران کودکی خود با قطار میان نیویورک و کالیفرنیا را با قطارهایی مقایسه می‌کند که در همان دوران، کودکان اروپایی را به اردوگاه‌های مرگ نازی‌ها منتقل می‌کردند. ضبط این اثر توسط Kronos Quartet در سال ۱۹۹۰ جایزه گرمی بهترین اثر کلاسیک معاصر را دریافت کرد و Different Trains به یکی از مهم‌ترین آثار موسیقی درباره هولوکاست تبدیل شد. دهه ۱۹۹۰ و آثار چندرسانه‌ای رایش در دهه ۱۹۹۰ همراه با همسرش، هنرمند ویدئو بریل کُروت، به خلق آثار ترکیبی موسیقی و تصویر پرداخت. اپرای The Cave (۱۹۹۳) با استفاده از صداهای ضبط‌شده اسرائیلی‌ها، فلسطینی‌ها و آمریکایی‌ها، به ریشه‌های مشترک یهودیت، مسیحیت و اسلام می‌پردازد. در اثر Three Tales نیز موضوعاتی مانند فاجعه هیندنبرگ، آزمایش‌های هسته‌ای و شبیه‌سازی ژنتیکی بررسی می‌شوند. رایش در این دوره از تکنیک Sampling و صداهای ضبط‌شده به شکل گسترده‌تری استفاده کرد. آثار شاخص در قرن بیست‌ویکم رایش در دهه‌های ۲۰۰۰ و ۲۰۱۰ به خلق آثار سازی و آوازی ادامه داد. از آثار مهم این دوره می‌توان به Cello Counterpoint، You Are (Variations)، Daniel Variations، Double Sextet، WTC 9/11 و Radio Rewrite اشاره کرد. WTC 9/11 (۲۰۱۰) با استفاده از صداهای ضبط‌شده مربوط به حملات ۱۱ سپتامبر ساخته شد. Radio Rewrite نیز تحت تأثیر موسیقی گروه Radiohead شکل گرفت. در سال ۲۰۱۸، اثر Music for Ensemble and Orchestra توسط ارکستر فیلارمونیک لس‌آنجلس اجرا شد و پس از بیش از سه دهه، بازگشت رایش به آهنگسازی برای ارکستر را رقم زد. او بعدها آثاری مانند Reich/Richter (۲۰۱۹)، Traveler's Prayer (۲۰۲۰) و Jacob's Ladder (۲۰۲۳) را نیز نوشت. جوایز و افتخارات استیو رایش یکی از پرافتخارترین آهنگسازان موسیقی معاصر است. مهم‌ترین افتخارات او عبارت‌اند از: مدال ادوارد مک‌داول در سال ۲۰۰۵ جایزه Praemium Imperiale در بخش موسیقی در سال ۲۰۰۶ جایزه موسیقی پولار در سال ۲۰۰۷ جایزه پولیتزر موسیقی در سال ۲۰۰۹ برای Double Sextet مدال طلای موسیقی آکادمی هنر و ادبیات آمریکا در سال ۲۰۱۲ جایزه Frontiers of Knowledge بنیاد BBVA در سال ۲۰۱۳ شیر طلایی یک عمر دستاورد موسیقی از دوسالانه ونیز در سال ۲۰۱۴ دکترای افتخاری کالج سلطنتی موسیقی لندن در سال ۲۰۱۶ تأثیر استیو رایش بر موسیقی تأثیر رایش تنها به موسیقی کلاسیک معاصر محدود نمانده است. آثار او بر آهنگسازان، گروه‌های راک، موسیقی الکترونیک و حتی هنرمندان تجسمی و طراحان رقص تأثیر گذاشته‌اند. هنرمندانی مانند جان آدامز، مایکل نایمن، برایان اونو، آپکس تویین، بیورک، سونیک یوث، کینگ کریمسون، آوتکر و سافجان استیونز از جمله چهره‌هایی هستند که از موسیقی رایش تأثیر گرفته‌اند. آثار او همچنین در موسیقی الکترونیک بازآفرینی و ریمیکس شده‌اند و به این ترتیب، مخاطبان تازه‌ای با موسیقی مینیمال آشنا شده‌اند. رایش در شکل‌گیری سبک خود از آهنگسازانی مانند یوهان سباستیان باخ، کلود دبوسی، بارتوک و استراوینسکی و همچنین از موسیقی جَز و موسیقی غرب آفریقا تأثیر گرفت. مهم‌ترین آثار استیو رایش از شناخته‌شده‌ترین آثار او می‌توان به این قطعات اشاره کرد: It's Gonna Rain (۱۹۶۵) Come Out (۱۹۶۶) Piano Phase (۱۹۶۷) Violin Phase (۱۹۶۷) Drumming (۱۹۷۰–۱۹۷۱) Clapping Music (۱۹۷۲) Music for 18 Musicians (۱۹۷۴–۱۹۷۶) Tehillim (۱۹۸۱) Different Trains (۱۹۸۸) The Cave (۱۹۹۳) City Life (۱۹۹۵) Triple Quartet (۱۹۹۸) Cello Counterpoint (۲۰۰۳) Double Sextet (۲۰۰۷) WTC 9/11 (۲۰۱۰) Radio Rewrite (۲۰۱۲) Music for Ensemble and Orchestra (۲۰۱۸) Reich/Richter (۲۰۱۹) Traveler's Prayer (۲۰۲۰) Jacob's Ladder (۲۰۲۳) جمع‌بندی استیو رایش از چهره‌های کلیدی موسیقی مینیمال و یکی از اثرگذارترین آهنگسازان موسیقی معاصر است. او با تکیه بر تکرار، ریتم، تغییرات تدریجی، فازبندی و استفاده خلاقانه از صداهای ضبط‌شده، زبان تازه‌ای در موسیقی ایجاد کرد. اهمیت رایش تنها در نوآوری‌های فنی او نیست؛ آثارش نشان می‌دهند که چگونه می‌توان از الگوهای ساده، ساختارهایی پیچیده و پویا ساخت. تأثیر گسترده موسیقی او بر موسیقی کلاسیک، جَز، راک و موسیقی الکترونیک باعث شده است نام استیو رایش همچنان در تاریخ موسیقی معاصر جایگاهی ویژه داشته باشد. به صورت کامل بروز رسانی شد (1405.06.09)